بیس چیست: لایه دوم اتریوم کوین‌بیس برای اپلیکیشن‌های غیرمتمرکز؟

درک بیس (Base): چشم‌انداز کوین‌بیس برای مقیاس‌پذیری اتریوم

بیس (Base) به عنوان یک تحول محوری در تلاش مستمر برای مقیاس‌پذیری اتریوم ظاهر شده است و نشان‌دهنده ورود استراتژیک کوین‌بیس (Coinbase) به اکوسیستم لایه ۲ (L2) است. این بلاک‌چین لایه ۲ که در ۹ اوت ۲۰۲۳ راه‌اندازی شد، حاصل همکاری میان صرافی برجسته ارزهای دیجیتال، کوین‌بیس، و اپتیمیسم (Optimism)، یکی از توسعه‌دهندگان پیشرو در فناوری رول‌آپ خوش‌بینانه (Optimistic Rollup) است. در هسته خود، Base برای رفع محدودیت‌های ذاتی شبکه اصلی اتریوم، به‌ویژه هزینه‌های بالای تراکنش و سرعت پایین پردازش طراحی شده است؛ عواملی که اغلب مانع از پذیرش گسترده و عملکرد کارآمد اپلیکیشن‌های غیرمتمرکز (dApps) می‌شوند.

اتریوم با وجود استحکام و امنیت بالا، به عنوان یک بلاک‌چین یکپارچه (Monolithic) عمل می‌کند، به این معنی که تمام تراکنش‌ها مستقیماً روی شبکه اصلی آن پردازش و تأیید می‌شوند. با افزایش تقاضا در شبکه، ازدحام به یک مشکل رایج تبدیل می‌شود که منجر به افزایش ناگهانی «کارمزد گس» (هزینه تراکنش) و طولانی شدن زمان تأیید می‌شود. این چالش‌ها موانع قابل‌توجهی برای توسعه‌دهندگانی ایجاد می‌کنند که در حال ساخت دی‌اپ‌هایی با تعاملات مکرر و کم‌هزینه هستند، مانند بازی‌ها، پلتفرم‌های رسانه‌های اجتماعی یا حتی پروتکل‌های پیچیده دیفای (DeFi).

انگیزه کوین‌بیس برای ساخت Base از درک روشن این موانع ناشی می‌شود. کوین‌بیس به عنوان شرکتی که عمیقاً در فضای کریپتو ریشه دارد، می‌داند که پذیرش گسترده فناوری غیرمتمرکز به یک تجربه کاربری بی‌نقص، مقرون‌به‌صرفه و مقیاس‌پذیر بستگی دارد. کوین‌بیس با ایجاد Base قصد دارد:

• ترویج نوآوری: فراهم کردن محیطی با هزینه کم و توان عملیاتی بالا که در آن توسعه‌دهندگان بتوانند بدون نگرانی از کارمزدهای گزاف گس، دی‌اپ‌های خود را آزمایش و مستقر کنند.
• گسترش دسترسی کاربران: جذب میلیون‌ها کاربر جدید به وب غیرمتمرکز از طریق ارائه یک نقطه ورود قابل دسترس در پلتفرم یکپارچه خود.
• مشارکت در آینده اتریوم: مشارکت فعال در توسعه و مقیاس‌پذیری اکوسیستم گسترده‌تر اتریوم، همسو با چشم‌انداز بلندمدت این شبکه.

شراکت با اپتیمیسم بسیار حیاتی است، زیرا Base با استفاده از استک اپتیمیسم (OP Stack) ساخته شده است که یک چارچوب توسعه متن‌باز و ماژولار است. این همکاری نه تنها توسعه Base را سرعت می‌بخشد، بلکه آن را به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از چشم‌انداز نوظهور «سوپرچین» (Superchain) قرار می‌دهد؛ جایی که چندین لایه ۲ تکنولوژی، امنیت و قابلیت همکاری متقابل را با هم به اشتراک می‌گذارند. در واقع، Base می‌کوشد تا لایه زیرین محصولات آن‌چین کوین‌بیس باشد و به این صرافی اجازه دهد فراتر از نقش سنتی خود، به یک سازنده بزرگ در فضای غیرمتمرکز تبدیل شود.

Base چگونه کار می‌کند: مکانیزم رول‌آپ خوش‌بینانه

Base برای دستیابی به اهداف مقیاس‌پذیری خود از فناوری رول‌آپ خوش‌بینانه (Optimistic Rollup) بهره می‌برد. رول‌آپ‌های خوش‌بینانه نوعی راه‌حل مقیاس‌پذیری لایه ۲ هستند که با پردازش تراکنش‌ها در خارج از زنجیره اصلی اتریوم و در عین حال حفظ تضمین‌های امنیتی آن، توان عملیاتی را به‌طور قابل‌توجهی افزایش و هزینه‌ها را کاهش می‌دهند. بخش «خوش‌بینانه» نام آن‌ها به یک فرض کلیدی اشاره دارد: تمام تراکنش‌های پردازش شده در خارج از زنجیره معتبر فرض می‌شوند، مگر اینکه خلاف آن از طریق مکانیزم اثبات تقلب (Fraud-proof) ثابت شود.

در ادامه، جزئیات نحوه عملکرد رول‌آپ‌های خوش‌بینانه در شبکه Base آمده است:

اجرا و دسته‌بندی خارج از زنجیره

1. ارسال تراکنش: کاربران تراکنش‌ها را در شبکه Base شروع می‌کنند، مشابه کاری که در اتریوم انجام می‌دهند. این تراکنش‌ها شامل انتقال توکن، تعامل با قراردادهای هوشمند و عملیات دی‌اپ‌هاست.
2. پردازش خارج از زنجیره: این تراکنش‌ها به جای اینکه به‌صورت انفرادی توسط تاییدکنندگان شبکه اصلی اتریوم پردازش شوند، در خارج از زنجیره توسط یک جزء اختصاصی لایه ۲ به نام سیکوئنسر (Sequencer) یا ترتیب‌دهنده اجرا می‌شوند. سیکوئنسر تعداد زیادی از تراکنش‌ها را جمع‌آوری می‌کند.
3. دسته‌بندی (Batching): سیکوئنسر این تراکنش‌های انفرادی را در یک «دسته» داده فشرده و واحد بسته‌بندی می‌کند. این دسته نشان‌دهنده یک تغییر وضعیت جدید برای شبکه Base است.

دردسترس بودن داده‌ها و اثبات‌های تقلب

1. ارسال به اتریوم: دسته فشرده تراکنش‌ها، به همراه یک تعهد رمزنگاری‌شده (هش) که نشان‌دهنده وضعیت جدید شبکه Base است، به‌طور دوره‌ای در شبکه اصلی اتریوم ثبت می‌شود. این داده‌ها توسط تاییدکنندگان اتریوم اجرا نمی‌شوند؛ بلکه به عنوان داده‌های فراخوانی (Call data) در اتریوم ذخیره می‌شوند تا به‌صورت عمومی در دسترس و قابل حسابرسی باشند.
2. فرض خوش‌بینانه: شبکه اصلی اتریوم به‌صورت «خوش‌بینانه» فرض می‌کند که تمام تراکنش‌های موجود در دسته ارسال شده معتبر هستند و به‌درستی توسط سیکوئنسر اجرا شده‌اند. هیچ تأیید فوری توسط قراردادهای هوشمند اتریوم صورت نمی‌گیرد.
3. دوره چالش (پنجره تقلب): پس از ثبت یک دسته، یک دوره چالش از پیش تعریف شده وجود دارد که معمولاً حدود هفت روز است. در این بازه زمانی، هر کسی در شبکه می‌تواند به عنوان «چالش‌گر» عمل کند و اگر تراکنش نامعتبر یا تغییر وضعیت اشتباهی را در دسته تشخیص دهد، یک «اثبات تقلب» به شبکه اصلی اتریوم ارائه دهد.
   • اثبات تقلب: اگر یک چالش‌گر مغایرتی پیدا کند، می‌تواند مقدار کمی داده را به یک قرارداد هوشمند اتریوم ارسال کند که تراکنش مورد مناقشه را دوباره اجرا می‌کند. اگر ثابت شود که تراکنش واقعاً متقلبانه بوده یا توسط سیکوئنسر اشتباه پردازش شده است، سیکوئنسر جریمه می‌شود (اغلب با از دست دادن وثیقه سهام‌گذاری شده) و تغییر وضعیت اشتباه لغو می‌گردد.
   • مشوق‌ها: چالش‌گران اغلب برای نظارت بر شبکه و ارسال اثبات تقلب انگیزه مالی دارند، زیرا ممکن است برای شناسایی موفقیت‌آمیز تقلب پاداش دریافت کنند. این امر یک بازدارنده اقتصادی قدرتمند در برابر رفتارهای مخرب سیکوئنسر ایجاد می‌کند.
4. نهایی‌سازی: اگر در طول دوره چالش ۷ روزه هیچ اثبات تقلبی با موفقیت ارائه نشود، دسته تراکنش‌ها در شبکه اصلی اتریوم نهایی و غیرقابل برگشت تلقی می‌شود. پس از آن، دارایی‌ها را می‌توان با اطمینان از Base به اتریوم برداشت کرد.

ارث‌بری امنیت و کارایی

• امنیت از اتریوم: از آنجایی که داده‌های تراکنش در اتریوم ثبت می‌شوند و توسط اجماع اثبات سهام قدرتمند آن محافظت می‌گردند، Base امنیت بالای شبکه اصلی را به ارث می‌برد. حتی اگر سیکوئنسر Base آفلاین شود یا مخرب عمل کند، داده‌های زیربنایی در اتریوم باقی می‌مانند و به کاربران اجازه می‌دهند وضعیت را بازسازی کرده و وجوه خود را بازیابی کنند.
• افزایش کارایی: با اجرای تراکنش‌ها در خارج از زنجیره و تنها ثبت داده‌های خلاصه در اتریوم، Base بار محاسباتی شبکه اصلی را به‌شدت کاهش می‌دهد. این امر منجر به کارمزدهای گس بسیار کمتر برای کاربران Base و توان عملیاتی بسیار بالاتر در مقایسه با تعامل مستقیم با لایه ۱ اتریوم می‌شود.

در حالی که رول‌آپ‌های خوش‌بینانه مقیاس‌پذیری و امنیت عالی فراهم می‌کنند، یک معامله وجود دارد: دوره چالش ۷ روزه به این معنی است که برداشت دارایی‌ها از Base به شبکه اصلی اتریوم معمولاً یک هفته طول می‌کشد. این تأخیر برای فراهم کردن زمان کافی جهت ارائه و تأیید هرگونه اثبات تقلب احتمالی ضروری است. با این حال، پروژه‌هایی که «برداشت سریع» ارائه می‌دهند اغلب ظاهر می‌شوند که در آن‌ها یک شخص ثالث در ازای کارمزدی ناچیز، نقدینگی لازم را برای پل زدن تأمین می‌کند و این ناراحتی را برای کاربرانی که مایل به پرداخت هزینه برای سرعت هستند، کاهش می‌دهد.

ویژگی‌های کلیدی و مزایای شبکه Base

Base با چندین ویژگی و مزیت اصلی مهندسی شده است که آن را به پلتفرمی جذاب برای توسعه‌دهندگان و کاربران در اکوسیستم اتریوم تبدیل می‌کند. طراحی آن بر ترکیب مقیاس‌پذیری با امنیت و تجربه کاربری متمرکز است.

تراکنش‌های کم‌هزینه

یکی از فوری‌ترین مزایای Base، کاهش چشمگیر هزینه‌های تراکنش در مقایسه با شبکه اصلی اتریوم است. با پردازش تراکنش‌ها در خارج از زنجیره و بسته‌بندی آن‌ها در قالب یک داده فشرده واحد برای ارسال به اتریوم، بار هزینه بین تراکنش‌های متعددی تقسیم می‌شود. این بدان معناست که کارمزدهای انفرادی گس در Base می‌تواند چندین برابر ارزان‌تر از لایه ۱ باشد و دی‌اپ‌ها را برای استفاده روزمره در دسترس‌تر و از نظر اقتصادی باصرفه‌تر کند. به عنوان مثال، یک انتقال توکن ساده یا مینت کردن یک NFT که ممکن است در اتریوم ده‌ها یا حتی صدها دلار هزینه داشته باشد، در Base با چند سنت قابل انجام است.

توان عملیاتی بالای تراکنش

توانایی پردازش هزاران تراکنش در ثانیه (TPS) در خارج از زنجیره، ظرفیت شبکه را به‌طور چشمگیری افزایش می‌دهد. در حالی که لایه ۱ اتریوم به حدود ۱۵ تا ۳۰ تراکنش در ثانیه محدود است، رول‌آپ‌های خوش‌بینانه مانند Base از لحاظ تئوری می‌توانند تا هزاران تراکنش مقیاس‌پذیر شوند. این توان عملیاتی بالا برای اپلیکیشن‌هایی که انتظار تعاملات کاربری زیادی دارند، مانند محیط‌های بازی در مقیاس بزرگ، پلتفرم‌های رسانه‌های اجتماعی یا اپلیکیشن‌های معاملاتی با فرکانس بالا در دیفای، برای جلوگیری از ازدحام شبکه و اطمینان از تجربه کاربری روان، حیاتی است.

سازگاری با EVM

Base به‌طور کامل با ماشین مجازی اتریوم (EVM) سازگار است. این به معنای موارد زیر است:

• آشنایی توسعه‌دهندگان: توسعه‌دهندگانی که در حال حاضر روی اتریوم فعالیت می‌کنند، می‌توانند قراردادهای هوشمند و دی‌اپ‌های موجود خود را با کمترین تغییرات به Base منتقل کنند. ابزارها، زبان‌ها (مانند سالیدیتی) و محیط‌های توسعه‌ای که به آن‌ها عادت کرده‌اند، همچنان کاربردی باقی می‌مانند.
• مهاجرت آسان: پروژه‌ها می‌توانند بدون نیاز به بازنویسی کل کد خود، با استقرار در Base دامنه فعالیت و پایگاه کاربران خود را گسترش دهند و مانع ورود به پذیرش لایه ۲ را به‌طور قابل‌توجهی کاهش دهند.
• قابلیت همکاری: سازگاری با EVM تضمین می‌کند که Base می‌تواند به‌راحتی با سایر زنجیره‌ها و ابزارهای سازگار با EVM تعامل داشته باشد و اکوسیستم بلاک‌چین مرتبط‌تری را تقویت کند.

ارث‌بری امنیت از اتریوم

علیرغم پردازش تراکنش‌ها در خارج از زنجیره، Base امنیت خود را مستقیماً از شبکه اصلی قدرتمند و غیرمتمرکز اتریوم می‌گیرد. مکانیسم اصلی شامل ثبت داده‌های تراکنش و ریشه‌های وضعیت در اتریوم است، جایی که توسط اجماع اثبات سهام آن ایمن می‌شود. این به معنای موارد زیر است:

• مقاومت در برابر سانسور: بازیگران مخرب در Base نمی‌توانند تراکنش‌ها را بدون شناسایی سانسور کنند، زیرا تمام داده‌ها در نهایت به بلاک‌چین تغییرناپذیر اتریوم سپرده می‌شوند.
• حفاظت در برابر تقلب: سیستم اثبات تقلب رول‌آپ خوش‌بینانه به هر کسی اجازه می‌دهد تا تغییر وضعیت‌های نامعتبر را به چالش بکشد و اطمینان حاصل کند که سیکوئنسر نمی‌تواند به‌طور یک‌جانبه تراکنش‌های متقلبانه ثبت کند.
• پایداری (Liveness): حتی اگر سیکوئنسر Base از کار بیفتد یا پاسخگو نباشد، کاربران امکان برداشت وجوه خود به اتریوم را از طریق تراکنش‌های اجباری در شبکه اصلی حفظ می‌کنند، زیرا داده‌های زیربنایی همیشه در لایه ۱ در دسترس هستند.

یکپارچگی با اکوسیستم کوین‌بیس

یکی از متمایزترین مزایای Base، یکپارچگی عمیق آن با اکوسیستم وسیع کوین‌بیس است. این ارتباط مزایای بی‌نظیری را ارائه می‌دهد:

• جذب کاربر (Onboarding): میلیون‌ها کاربر کوین‌بیس مسیری مستقیم، آشنا و بی‌نقص به اپلیکیشن‌ها و خدمات غیرمتمرکز در Base پیدا می‌کنند. این امر فرآیند پل زدن دارایی‌ها و تعامل با دی‌اپ‌ها را ساده کرده و نقاط اصطکاک رایج برای کاربران جدید کریپتو را از بین می‌برد.
• درگاه‌های ورود و خروج فیات: توانایی تبدیل آسان ارز فیات به کریپتو و برعکس از طریق زیرساخت‌های تثبیت‌شده کوین‌بیس مستقیماً از فعالیت در Base حمایت می‌کند و تأمین مالی کیف پول‌ها و مشارکت در اقتصاد لایه ۲ را برای کاربران آسان‌تر می‌سازد.
• یکپارچگی با کیف پول: انتظار می‌رود Coinbase Wallet و سایر محصولات کوین‌بیس پشتیبانی بومی از Base ارائه دهند و رابط کاربری ساده‌ای برای مدیریت دارایی‌ها و تعامل با دی‌اپ‌ها فراهم کنند. این کار نیاز کاربران به پیمودن مراحل پیچیده پل زدن یا پیکربندی دستی تنظیمات شبکه را حذف می‌کند.

متن‌باز و جامعه‌محور

Base بر اساس استک اپتیمیسم (OP Stack) ساخته شده که یک چارچوب ماژولار و متن‌باز است. این تعهد به متن‌باز بودن چندین مزیت دارد:

• شفافیت و قابلیت حسابرسی: کد منبع برای بررسی عمومی در دسترس است که از طریق نظارت جامعه، اعتماد و امنیت را تقویت می‌کند.
• توسعه مشارکتی: Base از بهبودها و نوآوری‌های ایجاد شده توسط جامعه گسترده‌تر OP Stack بهره می‌برد و در مقابل، پیشرفت‌های خود را به اکوسیستم بازمی‌گرداند.
• قابلیت همکاری در آینده: قرار گرفتن در OP Stack، شبکه Base را در چشم‌انداز «سوپرچین» قرار می‌دهد که هدف آن شبکه‌ای از لایه ۲های متصل‌به‌هم است که زیرساخت‌ها را به اشتراک گذاشته و انتقال بی‌نقص دارایی و داده بین خود را تسهیل می‌کنند.

این ویژگی‌ها در مجموع با هدف تبدیل Base به یک پلتفرم پیشرو برای ساخت و تعامل با دی‌اپ‌ها، با ترکیب امنیت اتریوم و سرعت و مقرون‌به‌صرفه بودن لازم برای پذیرش عمومی، طراحی شده‌اند.

نقش OP Stack در توسعه Base

معماری Base اساساً در استک اپتیمیسم (OP Stack) ریشه دارد؛ یک چارچوب استاندارد، ماژولار و متن‌باز که توسط تیم اپتیمیسم توسعه یافته است. این تصمیم استراتژیک کوین‌بیس برای ساخت بر بستر OP Stack صرفاً یک انتخاب فنی نیست، بلکه سنگ بنای چشم‌انداز بلندمدت Base و جایگاه آن در فضای گسترده‌تر مقیاس‌پذیری اتریوم است.

OP Stack چیست؟

استک OP مجموعه‌ای از اجزای نرم‌افزاری ماژولار است که برای تسهیل ایجاد زنجیره‌های مختلف رول‌آپ خوش‌بینانه طراحی شده است. آن را مانند مجموعه‌ای از قطعات لگو برای ساخت لایه ۲ها در نظر بگیرید. توسعه‌دهندگان به جای شروع از صفر، می‌توانند اجزای مختلف (مانند موتورهای اجرا، لایه‌های تسویه و راه‌حل‌های دردسترس بودن داده) را انتخاب کرده و یک رول‌آپ سفارشی متناسب با نیازهای خاص خود بسازند. این ماژولار بودن امکانات زیر را فراهم می‌کند:

• استانداردسازی: تمام زنجیره‌های ساخته شده بر بستر OP Stack دارای یک پایه معماری مشترک هستند که هماهنگی و سازگاری را ارتقا می‌دهد.
• قابلیت استفاده مجدد: توسعه‌دهندگان می‌توانند از کدها و ماژول‌های موجود و آزمایش‌شده استفاده کنند که زمان و تلاش لازم برای توسعه را به‌طور قابل‌توجهی کاهش می‌دهد.
• قابلیت همکاری: چارچوب مشترک، زمینه را برای ارتباط بی‌نقص و انتقال دارایی بین زنجیره‌های مختلف OP Stack فراهم می‌کند.

مزایا برای Base

بهره‌گیری از OP Stack چندین مزیت حیاتی برای Base فراهم می‌کند:

1. تسریع در توسعه و استقرار: ساخت بر بستر یک چارچوب بالغ و متن‌باز مانند OP Stack به کوین‌بیس اجازه داد تا Base را بسیار سریع‌تر از زمانی که می‌خواست یک لایه ۲ را از پایه توسعه دهد، راه‌اندازی کند. این امر آن‌ها را قادر ساخت تا از تخصص و حمایت جامعه اپتیمیسم بهره برده و ریسک‌های توسعه و زمان ورود به بازار را کاهش دهند.
2. زیرساخت مستحکم و آزمایش‌شده: اجزای اصلی OP Stack از طریق عملیات شبکه اصلی اپتیمیسم اصلاح و ایمن شده‌اند. Base این زیرساخت اثبات‌شده را به ارث می‌برد و از ممیزی‌های امنیتی، بهبودهای مستمر و نگهداری‌های جامعه‌محور آن بهره‌مند می‌شود.
3. آینده‌نگری و قابلیت ارتقا: با تکامل OP Stack و اضافه شدن ویژگی‌های جدید، بهینه‌سازی‌ها و ارتقاهای امنیتی، Base می‌تواند به‌راحتی این به‌روزرسانی‌ها را ادغام کند. این تضمین می‌کند که Base بدون نیاز به بازسازی‌های اساسی، در لبه فناوری لایه ۲ باقی بماند.
4. قابلیت همکاری و چشم‌انداز «سوپرچین»: یکی از جاه‌طلبانه‌ترین جنبه‌های OP Stack، نقش آن در توانمندسازی «سوپرچین» است. سوپرچین چشم‌انداز بلندمدت اپتیمیسم برای شبکه‌ای از لایه ۲های متصل و استاندارد است که امنیت، ارتباطات و تجربه توسعه‌دهندگی مشترکی دارند. با ساخته شدن بر بستر OP Stack، شبکه Base به‌طور خودکار به یکی از اجزای بنیادی این سوپرچین تبدیل می‌شود. این به معنای موارد زیر است:
   • امنیت مشترک: هدف بلندمدت این است که این لایه ۲ها در نهایت یک پل مشترک و حتی یک مجموعه سیکوئنسر جمعی داشته باشند که امنیت و تمرکززدایی را افزایش می‌دهد.
   • انتقال بی‌نقص دارایی: کاربران قادر خواهند بود دارایی‌ها و داده‌ها را بدون زحمت بین Base و سایر زنجیره‌های OP Stack (مانند شبکه اصلی اپتیمیسم) جابه‌جا کنند و اکوسیستمی یکپارچه‌تر و نقدشونده‌تر ایجاد کنند.
   • هم‌افزایی توسعه‌دهندگان: توسعه‌دهندگانی که روی هر زنجیره OP Stack کار می‌کنند، می‌توانند از ابزارها و زیرساخت‌های مشابه استفاده کنند که محیط توسعه مشارکتی را در سراسر سوپرچین تقویت می‌کند.
5. رشد جامعه و اکوسیستم: بخشی از اکوسیستم OP Stack بودن، Base را وارد جامعه گسترده‌تری از توسعه‌دهندگان، پژوهشگران و کاربران می‌کند. این امر محیطی پویا برای نوآوری، اشتراک دانش و رشد متقابل ایجاد می‌کند.

مشارکت‌های Base در OP Stack

رابطه بین Base و OP Stack یک‌طرفه نیست. کوین‌بیس و تیم Base متعهد هستند که مشارکت‌کنندگان فعالی در OP Stack باشند. هرگونه بهبود، بهینه‌سازی یا ویژگی جدید توسعه‌دهندگان Base که برای رول‌آپ‌های خوش‌بینانه قابل تعمیم باشد، به OP Stack متن‌باز بازگردانده خواهد شد. این مدل مشارکت متقابل، کل اکوسیستم سوپرچین را تقویت می‌کند، به نفع تمام زنجیره‌های ساخته شده بر این چارچوب است و نوآوری مستمر را برای جامعه گسترده‌تر مقیاس‌پذیری اتریوم تضمین می‌کند.

در اصل، OP Stack پایه‌ای قدرتمند و منعطف برای Base فراهم می‌کند و به آن اجازه می‌دهد اتریوم را به‌طور کارآمد مقیاس‌بندی کند و در عین حال در چشم‌انداز بزرگتری از لایه ۲های ماژولار و متصل که در آینده محاسبات غیرمتمرکز نقش دارند، مشارکت کند.

موارد استفاده و رشد اکوسیستم در Base

اصول طراحی Base — هزینه کم، توان عملیاتی بالا و سازگاری با EVM — آن را به محیطی ایده‌آل برای طیف گسترده‌ای از اپلیکیشن‌های غیرمتمرکز تبدیل کرده است. از زمان راه‌اندازی، اکوسیستم Base رشد سریعی را تجربه کرده و پروژه‌های تثبیت‌شده و استارتاپ‌های نوآورانه را در بخش‌های مختلف اقتصاد کریپتو به خود جذب کرده است.

اپلیکیشن‌های دیفای (DeFi)

امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) به دلیل نیاز مبرم به تعاملات مکرر و کم‌هزینه، تناسب طبیعی با Base دارد. در Base، کاربران می‌توانند انتظار موارد زیر را داشته باشند:

• صرافی‌های غیرمتمرکز (DEXs): تبادل توکن‌ها، تأمین نقدینگی و اجرای استراتژی‌های معاملاتی پیچیده بسیار مقرون‌به‌صرفه‌تر می‌شود. پروژه‌هایی مانند Uniswap، Balancer و Velodrome یا در Base مستقر شده‌اند و یا فعالیت قابل‌توجهی در آن دارند.
• پروتکل‌های وام‌دهی: پلتفرم‌هایی که به کاربران اجازه می‌دهند دارایی‌های کریپتو خود را در ازای سود وام دهند یا در مقابل وثیقه وام بگیرند، از کاهش هزینه‌های تراکنش بهره زیادی می‌برند. این امر وام‌دهی در مقیاس کوچک را ممکن کرده و کارایی کلی بازار را افزایش می‌دهد.
• استیبل‌کوین‌ها و ییلد فارمینگ (Yield Farming): شرکت در استراتژی‌های ییلد فارمینگ که اغلب شامل تراکنش‌های متعدد برای جابه‌جایی وجوه بین پروتکل‌های مختلف است، در یک لایه ۲ با کارمزد کم بسیار سودآورتر می‌شود. استیبل‌کوین‌های بزرگی مانند USDC به‌صورت بومی در Base پشتیبانی می‌شوند.
• قراردادهای آتی دائمی و مشتقات: فعالیت‌های معاملاتی با فرکانس بالا در بازارهای مشتقات که به تراکنش‌های سریع و متعدد نیاز دارند، در شبکه سریع و ارزان Base شکوفا می‌شوند.

NFTها و گیمینگ

مقیاس‌پذیری ارائه شده توسط Base برای توکن‌های غیرقابل تعویض (NFT) و بازی‌های بلاک‌چینی تحول‌آفرین است:

• مینت و معامله مقرون‌به‌صرفه: ایجاد (مینت) NFTهای جدید و معامله آن‌ها در بازارها می‌تواند در لایه ۱ اتریوم به‌شدت گران باشد. Base این هزینه‌ها را به‌طور چشمگیری کاهش می‌دهد و باعث ترویج آثار خلاقانه بیشتر و دسترسی مخاطبان گسترده‌تر به NFTها می‌شود.
• تراکنش‌های درون‌بازی: بازی‌های بلاک‌چینی اغلب شامل تعداد زیادی ریزتراکنش هستند، مانند خرید آیتم‌های بازی، ارتقای شخصیت‌ها یا انجام حرکات در دنیای بازی. کارمزدهای پایین Base تجربه بازی روان و پاسخگو را فراهم کرده و موانعی که مانع مشارکت بازیکنان در لایه ۱ می‌شود را از بین می‌برد.
• NFTهای پویا و کاربردهای متاورس: توانایی به‌روزرسانی NFTها یا تعامل با دارایی‌های متاورس بدون پرداخت هزینه‌های گزاف گس، امکانات جدیدی برای کلکسیون‌های دیجیتال در حال تکامل و دنیای مجازی غوطه‌ورکننده ایجاد می‌کند.

دی‌اپ‌های اجتماعی (Social dApps)

ظهور رسانه‌های اجتماعی و پلتفرم‌های ارتباطی غیرمتمرکز به دلیل کارمزدهای بالای گس که تعاملات ساده‌ای مانند پست گذاشتن، لایک کردن یا کامنت دادن را بسیار گران می‌کرد، با مشکل مواجه بود. Base راهکاری عملی ارائه می‌دهد:

• تعاملات کاربری مقیاس‌پذیر: دی‌اپ‌های اجتماعی می‌توانند میزبان حجم عظیمی از تعاملات کاربران بدون ازدحام یا هزینه‌های سرسام‌آور باشند و جوامع فعال و پرنشاطی را پرورش دهند.
• جوامع دارای دسترسی توکنی (Token-Gated): ایجاد و مدیریت جوامع یا اشتراک‌های محتوایی که نیاز به توکن دارند عملی می‌شود و به سازندگان اجازه می‌دهد از آثار خود درآمد کسب کنند و به‌طور مؤثر با مخاطبان خود در ارتباط باشند.
• سیستم‌های شهرت: ساخت سیستم‌های شهرت آن‌چین که کاربران در آن بابت مشارکت‌های خود نشان یا وضعیت دریافت می‌کنند، می‌تواند به‌طور کارآمد در Base پیاده‌سازی شود.

تجربه توسعه‌دهندگان

Base اولویت را به محیطی مناسب برای توسعه‌دهندگان می‌دهد که برای رشد اکوسیستم حیاتی است:

• سازگاری با EVM: همان‌طور که پیش‌تر ذکر شد، این امر اجازه مهاجرت بی‌نقص دی‌اپ‌های موجود اتریوم و استفاده از ابزارهای آشنا را می‌دهد.
• ابزارها و مستندات قوی: کوین‌بیس و اپتیمیسم مستندات گسترده، SDKها و ابزارهای توسعه‌ای را برای ساده‌سازی استقرار و تعامل با شبکه فراهم می‌کنند.
• حمایت جامعه: توسعه‌دهندگان می‌توانند برای کمک و همکاری به جوامع در حال رشد Base و سوپرچین گسترده‌تر اپتیمیسم مراجعه کنند.
• دسترسی‌پذیری: یکپارچگی با زیرساخت کوین‌بیس یک مسیر ورود مستقیم برای توسعه‌دهندگان و کاربران آن‌ها فراهم می‌کند و سفر از فیات تا تعامل با دی‌اپ را ساده می‌سازد.

پروژه‌های شاخص و معیارها

اگرچه نام پروژه‌ها می‌تواند به‌سرعت تغییر کند، Base به‌سرعت طیف متنوعی از دی‌اپ‌ها و خدمات را جذب کرده است، از جمله:

• پل‌ها (Bridges): پروژه‌هایی مانند Across و Hop Protocol انتقال کارآمد دارایی بین Base، شبکه اصلی اتریوم و سایر لایه ۲ها را امکان‌پذیر می‌کنند.
• کیف پول‌ها: فراتر از Coinbase Wallet، کیف پول‌های غیرامانی محبوب نیز پشتیبانی از Base را ادغام کرده‌اند.
• ارائه‌دهندگان زیرساخت: اوراکل‌ها، نمایه‌سازهای داده (Indexers) و سایر پروژه‌های زیرساختی بلاک‌چین در Base مستقر شده‌اند تا از اکوسیستم حمایت کنند.
• اپلیکیشن‌های نوظهور: پروژه‌های جدید متمرکز بر حوزه‌هایی مانند تأمین مالی کالاهای عمومی، هویت غیرمتمرکز و بازارهای پیش‌بینی نیز Base را برای محیط مقیاس‌پذیر آن انتخاب کرده‌اند.

رشد اکوسیستم اغلب با معیارهایی مانند ارزش کل قفل شده (TVL)، تعداد کاربران فعال منحصربه‌فرد و حجم تراکنش سنجیده می‌شود. Base از زمان راه‌اندازی همواره در میان لایه ۲های برتر از نظر این معیارها قرار داشته است که نشان‌دهنده پذیرش قابل‌توجه کاربران و توسعه‌دهندگان در دوره‌ای نسبتاً کوتاه است.

چالش‌ها و ملاحظات برای Base

در حالی که Base مزایای قابل‌توجه و چشم‌انداز امیدوارکننده‌ای برای اکوسیستم اتریوم ارائه می‌دهد، با چالش‌ها و ملاحظات خاصی نیز روبروست که ذاتی رول‌آپ‌های خوش‌بینانه و فضای نوپای لایه ۲ است.

تأخیر در برداشت

برجسته‌ترین نقص عملی رول‌آپ‌های خوش‌بینانه، از جمله Base، دوره چالش ۷ روزه برای برداشت دارایی‌ها از لایه ۲ به شبکه اصلی اتریوم است. این تأخیر یک ویژگی امنیتی بنیادی است تا زمان کافی برای ارائه اثبات تقلب در صورت بروز تراکنش اشتباه فراهم شود.

• تأثیر بر تجربه کاربری: برای کاربرانی که نیاز دارند وجوه خود را سریعاً به لایه ۱ بازگردانند، این دوره انتظار می‌تواند ناخوشایند باشد.
• راهکارها: اگرچه فرآیند برداشت بومی یک هفته طول می‌کشد، اما «پل‌های سریع» شخص ثالث یا «تأمین‌کنندگان نقدینگی» برای کاهش این مشکل ظاهر شده‌اند. این خدمات به کاربران اجازه می‌دهند با پرداخت کارمزدی اندک، وجوه خود را بلافاصله در لایه ۱ دریافت کنند. با این حال، این خدمات لایه‌ای از اعتماد اضافی و هزینه احتمالی را به همراه دارند.

نگرانی‌های تمرکزگرایی (در مرحله اولیه)

در فاز اولیه، Base نیز مانند بسیاری از رول‌آپ‌های خوش‌بینانه، با یک سیکوئنسر نسبتاً متمرکز عمل می‌کند.

• نقش سیکوئنسر: سیکوئنسر نهادی است که مسئول جمع‌آوری، ترتیب‌بندی و دسته‌بندی تراکنش‌ها در Base و سپس ارسال این دسته‌ها به شبکه اصلی اتریوم است. در مراحل اولیه Base، کوین‌بیس این سیکوئنسر را مدیریت می‌کند.
• ریسک‌های بالقوه: یک سیکوئنسر متمرکز از لحاظ تئوری می‌تواند تراکنش‌ها را سانسور کند، ترتیب تراکنش‌ها را برای نفع خود تغییر دهد (MEV) یا به یک نقطه واحد شکست تبدیل شود.
• نقشه راه تمرکززدایی: کوین‌بیس و تیم اپتیمیسم متعهد شده‌اند که سیکوئنسر را به مرور زمان غیرمتمرکز کنند. این کار معمولاً شامل اجازه دادن به چندین نهاد مستقل برای مدیریت سیکوئنسرها و اجرای مکانیسم‌های ترتیب‌بندی منصفانه است. این تمرکززدایی برای مقاومت در برابر سانسور و تاب‌آوری بلندمدت شبکه حیاتی است.

امنیت پل (Bridge)

انتقال دارایی‌ها بین لایه ۱ اتریوم و Base به مکانیسم‌های پل زدن متکی است. اگرچه پیشرفت‌های زیادی در امنیت پل‌ها صورت گرفته، اما آن‌ها همچنان هدف رایجی برای هک‌ها در فضای کریپتو هستند. اطمینان از ممیزی‌های امنیتی مستمر و طراحی مستحکم پل رسمی Base از اهمیت بالایی برخوردار است.

رقابت در فضای لایه ۲

اکوسیستم مقیاس‌پذیری اتریوم بسیار رقابتی است. Base در کنار تعداد رو به افزایشی از دیگر راه‌حل‌های لایه ۲ فعالیت می‌کند، از جمله:

• سایر رول‌آپ‌های خوش‌بینانه: مانند Arbitrum و Optimism Mainnet.
• رول‌آپ‌های دانش-صفر (ZK-Rollups): راهکارهایی مانند zkSync، StarkNet و Scroll که با استفاده از اثبات‌های اعتبار رمزنگاری‌شده، نهایی‌سازی آنی (بدون دوره چالش ۷ روزه) را ارائه می‌دهند. بسیاری این فناوری را آینده بلندمدت مقیاس‌پذیری لایه ۲ می‌دانند.

نبود توکن بومی

برخلاف بسیاری از لایه ۲های دیگر، Base توکن بومی خود را ندارد.

• پرداخت کارمزد: کارمزدهای تراکنش در Base مانند شبکه اصلی اتریوم با ETH پرداخت می‌شود. این کار تجربه کاربری را ساده می‌کند، اما به این معنی است که Base توکن مستقیمی برای حاکمیت یا مشوق‌های اقتصادی گره‌خورده به شبکه خود ندارد.
• حاکمیت: حاکمیت Base در حال حاضر به «مجمع اپتیمیسم» (Optimism Collective) متکی است. این یعنی Base توکن اختصاصی جداگانه‌ای برای جامعه خود جهت مدیریت مستقیم پارامترها یا نقشه راه توسعه‌اش ندارد.

آینده Base و چشم‌انداز مقیاس‌پذیری اتریوم

مسیر Base به‌طور جدایی‌ناپذیری با تکامل گسترده‌تر استراتژی مقیاس‌پذیری اتریوم و چشم‌انداز بلندپروازانه «سوپرچین» گره خورده است. مسیر آینده آن احتمالاً با افزایش تمرکززدایی، یکپارچگی عمیق‌تر و نوآوری مستمر همراه خواهد بود.

نقشه راه تمرکززدایی و ارتقاها

کوین‌بیس و تیم اپتیمیسم متعهد به تمرکززدایی تدریجی Base هستند که شامل انتقال به سیکوئنسر غیرمتمرکز، بهبود سیستم‌های اثبات خطا و توسعه شبکه پروورها (Provers) می‌شود. همچنین ارتقاهای منظم پروتکل برای همگام‌سازی با تغییرات اتریوم، مانند «دنک‌شاردینگ» (Danksharding) که دردسترس بودن داده را برای رول‌آپ‌ها بهبود می‌بخشد، در دستور کار است.

چشم‌انداز بلندمدت کوین‌بیس

برای کوین‌بیس، Base چیزی فراتر از یک لایه ۲ است؛ این بخشی از استراتژی آن‌ها برای گسترش به اقتصاد غیرمتمرکز است. چشم‌انداز آن‌ها شامل جذب یک میلیارد کاربر بعدی به وب ۳، تبدیل شدن به یک سازنده (Builder) در اکوسیستم و یکپارچه‌سازی عمیق Base در تمام محصولات کوین‌بیس برای ایجاد تجربه‌ای بی‌نقص بین خدمات مالی متمرکز و غیرمتمرکز است.

تأثیر بر اکوسیستم گسترده‌تر اتریوم

موفقیت Base تأثیر مستقیمی بر کل اتریوم دارد: از کاهش ازدحام لایه ۱ گرفته تا ترویج نوآوری در دی‌اپ‌هایی که قبلاً از نظر اقتصادی صرفه نداشتند. همچنین رشد Base، نقشه راه «رول‌آپ-محور» اتریوم را تأیید می‌کند که در آن لایه ۲ها لایه‌های اصلی اجرا و لایه ۱ لایه تسویه و امنیت است.

مفهوم «سوپرچین» (Superchain)

Base یکی از اجزای اصلی رؤیای سوپرچین است؛ شبکه‌ای متحد از لایه ۲ها که امنیت، استانداردهای ارتباطی و پل‌های مشترک دارند. این امر باعث ایجاد نقدینگی بیشتر، انتقال بی‌نقص دارایی بین زنجیره‌ها و اثرات شبکه‌ای قدرتمند برای توسعه‌دهندگان و کاربران می‌شود.

نقش Base در پذیرش عمومی کریپتو

در نهایت، Base در موقعیتی قرار دارد که نقش مهمی در معرفی کریپتو به توده مردم ایفا کند. با ترکیب امنیت اتریوم، مقیاس‌پذیری لایه ۲ و اعتبار برند کوین‌بیس، Base پتانسیل کاهش موانع ورود، ایجاد موارد استفاده جدید در گیمینگ و رسانه‌های اجتماعی و ترویج نوآوری در لبه‌های تکنولوژی را دارد. تکامل Base در سال‌های آینده یکی از کلیدی‌ترین حوزه‌ها برای رصد در مسیر مقیاس‌پذیری اتریوم خواهد بود.