آیا می‌توان سهام NVIDIA را مستقیماً از شرکت خریداری کرد؟

درک خریدهای سنتی سهام: نمونه انویدیا (NVIDIA)

برای اکثر سرمایه‌گذاران خرد، ایده خرید مستقیم سهام از شرکتی مانند انویدیا بصری و منطقی به نظر می‌رسد. به هر حال، اگر می‌خواهید مالک بخشی از یک شرکت باشید، چرا آن را مستقیماً از منبع خریداری نکنید؟ با این حال، واقعیت بازارهای مالی سنتی به گونه‌ای متفاوت عمل می‌کند. انویدیا، پیشرو جهانی در زمینه واحدهای پردازش گرافیکی (GPU) و فناوری هوش مصنوعی (AI)، سهام خود را به صورت عمومی در بورس نزدک (NASDAQ) با نماد بورسی NVDA معامله می‌کند.

هنگامی که یک سرمایه‌گذار خرد مایل به خرید سهام NVDA است، مستقیماً با شرکت انویدیا تماس نمی‌گیرد. در عوض، آن‌ها باید با یک واسطه مالی دارای مجوز که به عنوان «شرکت کارگزاری» شناخته می‌شود، تعامل داشته باشند. این شرکت‌ها، مانند چارلز شواب، فیدلیتی یا ونگارد، زیرساخت‌های لازم و رعایت مقررات را برای دسترسی سرمایه‌گذاران به بورس‌های عمومی فراهم می‌کنند. در اینجا خلاصه‌ای از فرآیند معمول آورده شده است:

• حساب کارگزاری: سرمایه‌گذار ابتدا یک حساب سرمایه‌گذاری نزد یک شرکت کارگزاری باز می‌کند. این حساب به عنوان دروازه‌ای به بازار سهام عمل کرده و هم پول نقد و هم اوراق بهادار سرمایه‌گذار را نگه می‌دارد.
• تأمین مالی: حساب از طریق انتقال وجه از یک حساب بانکی شارژ می‌شود و به سرمایه‌گذار اجازه می‌دهد سرمایه لازم برای خرید را در اختیار داشته باشد.
• ثبت سفارش: سپس سرمایه‌گذار از طریق پلتفرم کارگزاری (وب‌سایت، اپلیکیشن یا تلفن) سفارش خود را ثبت می‌کند. آن‌ها نماد بورسی (NVDA)، تعداد سهام و نوع سفارش (به عنوان مثال، سفارش بازار برای خرید در قیمت فعلی، یا سفارش محدود برای خرید در یک قیمت مشخص) را تعیین می‌کنند.
• اجرا: کارگزاری سفارش را به بورس مربوطه (در مورد انویدیا، نزدک) هدایت می‌کند. در بورس، خریداران و فروشندگان با هم مطابقت داده می‌شوند و معامله اجرا می‌شود.
• تسویه: پس از اجرا، معامله «تسویه» می‌شود که معمولاً ظرف دو روز کاری (T+2) انجام می‌گیرد؛ به این معنی که مالکیت سهام رسماً به خریدار منتقل شده و وجوه به فروشنده منتقل می‌شود. سپس سهام به صورت الکترونیکی در حساب کارگزاری سرمایه‌گذار نگهداری می‌شود.

این سیستم نقدینگی، شفافیت و نظارت رگولاتوری را تضمین می‌کند. انویدیا به عنوان یک شرکت سهامی عام، عمدتاً از طریق بخش روابط با سرمایه‌گذاران با سرمایه‌گذاران نهادی، تحلیلگران و سهامداران فعلی خود تعامل دارد. هدف اصلی این شرکت در رابطه با سهام خود، مدیریت عملکرد مالی و برقراری ارتباط مؤثر با بازار است، نه تسهیل خریدهای مستقیم توسط افراد.

یک استثنای قابل توجه برای این قاعده کلی وجود دارد: طرح‌های خرید سهام کارکنان (ESPP). بسیاری از شرکت‌های سهامی عام، از جمله انویدیا، ESPP را به کارکنان واجد شرایط پیشنهاد می‌دهند. این طرح‌ها به کارکنان اجازه می‌دهند سهام شرکت را، اغلب با تخفیف نسبت به قیمت بازار، از طریق کسر از حقوق خریداری کنند. این یک خرید مستقیم از شرکت است، اما یک مزیت خاص برای کارکنان محسوب می‌شود و برای عموم مردم در دسترس نیست.

در اصل، برای اکثریت قریب به اتفاق مردم، خرید سهام انویدیا به معنای عبور از یک کارگزاری و در نتیجه مشارکت در اکوسیستم مالی سنتی مستقر است. با این حال، این مدل سنتی دارای ویژگی‌های خاصی است – کنترل متمرکز، ساعات معاملاتی مشخص، محدودیت‌های جغرافیایی و اغلب آستانه‌های حداقل سرمایه‌گذاری بالاتر – که دنیای در حال ظهور ارزهای دیجیتال و امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) به دنبال به چالش کشیدن آن‌ها هستند.

انقلاب دیجیتال: چگونه کریپتو امور مالی سنتی را به چالش می‌کشد

ارز دیجیتال از تمایل به ایجاد یک سیستم مالی بازتر، شفاف‌تر و غیرمتمرکز پدید آمد که اساساً با آنچه برای خریدهای سنتی سهام توصیف شد، متفاوت است. کریپتو در هسته خود از فناوری بلاک‌چین استفاده می‌کند؛ یک دفتر کل توزیع‌شده که تراکنش‌ها را در شبکه‌ای از کامپیوترها ثبت می‌کند. این فناوری چندین تفاوت عمده با امور مالی مرسوم دارد:

• غیرمتمرکزسازی: برخلاف بانک‌های سنتی یا شرکت‌های کارگزاری که به عنوان مراجع مرکزی عمل می‌کنند، بسیاری از ارزهای دیجیتال در شبکه‌های غیرمتمرکز فعالیت می‌کنند. هیچ نهاد واحدی شبکه را کنترل نمی‌کند؛ در عوض، تراکنش‌ها توسط یک جامعه توزیع‌شده از شرکت‌کنندگان تأیید و نگهداری می‌شوند.
• شفافیت (نیمه‌ناشناس): در حالی که هویت‌ها اغلب مستعار هستند، هر تراکنش در یک بلاک‌چین عمومی معمولاً ثبت شده و توسط هر کسی قابل تأیید است. این سطحی از شفافیت در تراکنش‌ها را ارائه می‌دهد که اغلب در امور مالی سنتی غایب است.
• تراکنش‌های همتا به همتا (P2P): دارایی‌های کریپتو می‌توانند مستقیماً از یک شخص به شخص دیگر بدون نیاز به واسطه‌هایی مانند بانک‌ها ارسال شوند که باعث کاهش هزینه‌ها و افزایش سرعت تراکنش‌ها می‌شود.
• دسترسی جهانی و ۲۴/۷: بازارهای ارز دیجیتال به طور مداوم، ۲۴ ساعت شبانه‌روز و ۷ روز هفته، بدون توجه به تعطیلات ملی یا مرزهای جغرافیایی فعالیت می‌کنند. این تضاد شدیدی با ساعات معاملاتی ثابت بورس‌های سنتی دارد.
• مالکیت کسری: بسیاری از ارزهای دیجیتال به شدت بخش‌پذیر هستند و به کاربران اجازه می‌دهند بخش‌های کوچکی از یک دارایی را خریداری کنند که می‌تواند مانع ورود سرمایه‌گذاران را کاهش دهد.

اکوسیستم کریپتو انواع جدیدی از دارایی‌ها و ابزارهای مالی را معرفی می‌کند. در حالی که تمرکز اولیه بر ارزهای دیجیتال مانند بیت‌کوین و اتریوم بود، نوآوری به سرعت گسترش یافت و موارد زیر را شامل شد:

1. توکن‌های کاربردی (Utility Tokens): فراهم کردن دسترسی به یک محصول یا خدمات خاص در یک اکوسیستم بلاک‌چینی.
2. توکن‌های حاکمیتی (Governance Tokens): اعطای حق رأی به دارندگان در توسعه و جهت‌گیری یک پروتکل غیرمتمرکز.
3. استیبل‌کوین‌ها (Stablecoins): ارزهای دیجیتالی که ارزش آن‌ها به یک دارایی پایدار مانند دلار آمریکا وابسته است و برای به حداقل رساندن نوسانات قیمت طراحی شده‌اند.
4. NFTها (توکن‌های غیرمثلی): دارایی‌های دیجیتال منحصربه‌فرد که نشان‌دهنده مالکیت موارد یا داده‌های خاص، از آثار هنری گرفته تا کلکسیون‌ها هستند.

این نوآوری‌ها راه را برای کاربردهای پیچیده‌تر در امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) هموار کرده‌اند که هدف آن بازسازی خدمات مالی سنتی (وام‌دهی، استقراض، معامله) با استفاده از فناوری بلاک‌چین و قراردادهای هوشمند، بدون وجود واسطه‌های مرکزی است. در همین فضای نوآورانه است که موضوع مالکیت دارایی‌های سنتی، مانند سهام انویدیا، با دنیای کریپتو تلاقی پیدا می‌کند.

پل زدن میان دو دنیا: آیا می‌توان در دنیای کریپتو «انویدیا» خرید؟

با توجه به تفاوت‌های اساسی بین امور مالی سنتی و کریپتو، پاسخ به این سوال که «آیا می‌توان سهام انویدیا را مستقیماً با استفاده از کریپتو از شرکت خریداری کرد؟» ظریف است. با توجه به سوابق موجود، پاسخ منفی است. خودِ شرکت انویدیا سهام خود را روی بلاک‌چین عرضه نمی‌کند و ارز دیجیتال را برای خرید مستقیم سهام نمی‌پذیرد.

با این حال، دنیای کریپتو مکانیسم‌هایی را توسعه داده است که به سرمایه‌گذاران اجازه می‌دهد از طریق ابزارهای دیجیتال، در معرض (Exposure) ارزش دارایی‌های سنتی مانند سهام انویدیا قرار بگیرند. این‌ها خرید مستقیم از انویدیا نیستند، بلکه ابزارهای مالی نوینی در اکوسیستم کریپتو محسوب می‌شوند.

سهام توکنیزه شده: یک شباهت مستقیم (و محدودیت‌های آن)

سهام توکنیزه شده، توکن‌های دیجیتالی هستند که روی یک بلاک‌چین صادر می‌شوند و نماینده سهام سنتی یک شرکت سهامی عام هستند. ایده اصلی این است که مزایای بلاک‌چین (مالکیت کسری، معامله ۲۴/۷، دسترسی جهانی) به سهام سنتی آورده شود.

نحوه عملکرد معمول آن‌ها:

• صدور: یک نهاد تحت نظارت (اغلب یک پلتفرم تخصصی کریپتو یا یک شرکت فین‌تک) به عنوان صادرکننده عمل می‌کند. این صادرکننده سهام سنتی زیربنایی را به صورت قانونی در حضانت (Custody) خود نگه می‌دارد.
• ایجاد توکن: به ازای هر سهمی که در حضانت نگهداری می‌شود، یک توکن دیجیتال متناظر روی یک بلاک‌چین (مانند اتریوم یا بایننس اسمارت چین) ضرب (Mint) می‌شود.
• معامله: سرمایه‌گذاران سپس می‌توانند این توکن‌ها را در صرافی‌های کریپتو یا پلتفرم‌های غیرمتمرکز خرید و فروش کنند. وقتی توکنی خریداری می‌شود، سرمایه‌گذار در واقع مالک یک مشتق یا نمایشی از سهم زیربنایی است.
• بازخرید (در تئوری): در برخی مدل‌ها، دارندگان توکن ممکن است در تئوری بتوانند توکن‌های خود را با سهام واقعی زیربنایی معاوضه کنند، اگرچه این فرآیند اغلب پیچیده و مشمول موانع رگولاتوری و شرایط صادرکننده است.

مزایای نسبت داده شده به سهام توکنیزه شده:

• مالکیت کسری: سرمایه‌گذاران می‌توانند بخشی از یک سهم توکنیزه شده انویدیا را بخرند که دسترسی به سهام با قیمت بالا را آسان‌تر می‌کند.
• معامله ۲۴/۷: بازارهای سهام توکنیزه شده برخلاف بورس‌های سنتی می‌توانند به صورت شبانه‌روزی فعالیت کنند.
• افزایش نقدینگی (پتانسیل): دسترسی گسترده‌تر می‌تواند به استخرهای نقدینگی عمیق‌تر منجر شود.
• دسترسی جهانی: سرمایه‌گذاران از حوزه‌های قضایی مختلف ممکن است راحت‌تر به این بازارها دسترسی پیدا کنند و برخی کنترل‌های سرمایه سنتی را دور بزنند.
• شفافیت: مالکیت توکن‌ها و سابقه تراکنش‌ها در یک بلاک‌چین عمومی ثبت می‌شود.

محدودیت‌ها و ریسک‌های حیاتی:

• عدم مالکیت مستقیم: داشتن یک سهم توکنیزه شده به معنای مالکیت مستقیم سهم زیربنایی یا داشتن حقوق سهامداری (مانند حق رأی) در انویدیا نیست. شما مالک یک نمایش دیجیتالی هستید که توسط یک شخص ثالث صادر شده است.
• ابهام رگولاتوری: این بزرگترین مانع است. نهادهای نظارتی در سراسر جهان، مانند کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا (SEC)، سهام توکنیزه شده را به عنوان «اوراق بهادار» در نظر می‌گیرند. صادرکنندگان باید از مقررات مالی سختگیرانه‌ای پیروی کنند که در مناطق مختلف بسیار متفاوت است. بسیاری از پلتفرم‌هایی که این خدمات را ارائه می‌دادند، با چالش‌های قانونی روبرو شده یا به دلیل عدم رعایت مقررات، فعالیت خود را متوقف کرده‌اند.
• ریسک متمرکزسازی: نهادی که سهام زیربنایی را صادر و نگهداری می‌کند، یک نقطه شکست واحد (Central Point of Failure) است. اگر این نهاد با مشکلات قانونی روبرو شود، ورشکست شود یا بدخواهانه عمل کند، ارزش دارایی‌های توکنیزه شده ممکن است به خطر بیفتد.
• نقدینگی و پراکندگی بازار: بازار سهام توکنیزه شده نوپا است و می‌تواند با کمبود نقدینگی مواجه باشد. ممکن است نسخه‌های توکنیزه شده متفاوتی از یک سهم واحد در پلتفرم‌های مختلف وجود داشته باشد که باعث پراکندگی نقدینگی می‌شود.
• وابستگی به اوراکل: برای قیمت‌گذاری دقیق، این توکن‌ها اغلب به «اوراکل‌ها» (سرویس‌های شخص ثالث که داده‌های قیمت واقعی را به بلاک‌چین منتقل می‌کنند) متکی هستند. اوراکل‌ها اگر به طور قوی طراحی نشده باشند، نقاط پتانسیل شکست یا دستکاری را معرفی می‌کنند.
• عدم دخالت انویدیا: نکته مهم این است که خود شرکت انویدیا در صدور این نسخه‌های توکنیزه شده دخالتی ندارد. این‌ها ساخته‌های شخص ثالث هستند که هدفشان ردیابی قیمت سهام انویدیا است.

در حال حاضر، پلتفرم‌هایی که سهام توکنیزه شده مستقیم شرکت‌هایی مانند انویدیا را ارائه می‌دادند، به دلیل نظارت‌های رگولاتوری، فعالیت‌های خود را در بازارهای اصلی تحت نظارت به شدت کاهش داده یا متوقف کرده‌اند. این مفهوم همچنان قابل اجراست، اما پذیرش گسترده آن به چارچوب‌های رگولاتوری جهانی شفاف و هماهنگ بستگی دارد.

دارایی‌های سنتتیک (مصنوعی): رویکردی غیرمتمرکزتر

دارایی‌های سنتتیک در دنیای کریپتو راه دیگری برای بهره‌مندی از حرکات قیمتی دارایی‌های سنتی، از جمله سهامی مانند انویدیا، ارائه می‌دهند، اما اغلب با طراحی غیرمتمرکزتر نسبت به سهام توکنیزه شده ساده. یک دارایی سنتتیک رفتار قیمتی یک دارایی زیربنایی را بدون نیاز به مالکیت مستقیم یا حتی حضانت آن دارایی توسط صادرکننده، تقلید می‌کند.

نحوه عملکرد معمول آن‌ها در DeFi:

• وثیقه‌گذاری (Collateralization): کاربران ارز دیجیتال (مانند اتریوم یا یک استیبل‌کوین) را به عنوان وثیقه در یک قرارداد هوشمند قفل می‌کنند.
• ضرب کردن (Minting): بر اساس مقدار وثیقه و یک نسبت وثیقه‌گذاری تعریف شده (مثلاً ۵۰۰٪)، کاربر می‌تواند دارایی‌های سنتتیک «ضرب» یا ایجاد کند. به عنوان مثال، برای ایجاد یک توکن سنتتیک NVDA، باید مقدار کافی کریپتو قفل کنید.
• اوراکل‌ها: شبکه‌های اوراکل غیرمتمرکز، داده‌های قیمت لحظه‌ای سهام انویدیا را به قرارداد هوشمند وارد می‌کنند. این تضمین می‌کند که ارزش توکن سنتتیک NVDA از نزدیک قیمت واقعی سهام انویدیا را ردیابی کند.
• معامله/سوزاندن: این دارایی‌های سنتتیک سپس می‌توانند در صرافی‌های غیرمتمرکز (DEX) معامله شوند. کاربران همچنین می‌توانند آن‌ها را «بسوزانند» (از بین ببرند) تا وثیقه خود را پس بگیرند.
• عدم حضانت دارایی زیربنایی: پروتکل یا پلتفرم ایجادکننده دارایی سنتتیک نیازی به مالکیت یا نگهداری سهام واقعی انویدیا ندارد. ثبات ارزش از طریق وثیقه‌گذاری بیش از حد (Over-collateralization)، انگیزه‌های مالی و فرصت‌های آربیتراژ حفظ می‌شود.

مزایای دارایی‌های سنتتیک:

• تمرکززدایی واقعی (پتانسیل): اگر کاملاً روی یک بلاک‌چین با حاکمیت غیرمتمرکز اجرا شوند، می‌توانند در برابر سانسور مقاوم‌تر بوده و کمتر به یک نهاد مرکزی واحد متکی باشند.
• دسترسی جهانی: مانند سایر دارایی‌های کریپتو، آن‌ها امکان معامله بدون مرز و ۲۴/۷ را فراهم می‌کنند.
• به بهره‌وری سرمایه: در برخی مدل‌ها، وثیقه می‌تواند مجدداً استفاده شود یا به عنوان اهرم به کار رود.
• بهره‌مندی بدون مالکیت مستقیم: سرمایه‌گذاران بدون نیاز به تعامل با کارگزاران یا بورس‌های سنتی، از حرکات قیمتی انویدیا سود می‌برند.

ریسک‌های دارایی‌های سنتتیک:

• ریسک لیکوئید شدن: اگر ارزش وثیقه پشتیبان دارایی سنتتیک به زیر آستانه خاصی سقوط کند، وثیقه می‌تواند به طور خودکار توسط قرارداد هوشمند لیکوئید (نقد) شود.
• ریسک دستکاری اوراکل: اگر فید قیمت اوراکل‌ها به خطر بیفتد یا نادرست باشد، اتصال قیمت دارایی سنتتیک به دارایی واقعی ممکن است شکسته شود.
• ریسک قرارداد هوشمند: وجود باگ یا آسیب‌پذیری در قرارداد هوشمند زیربنایی می‌تواند منجر به از دست رفتن سرمایه شود.
• ابهام رگولاتوری: مانند سهام توکنیزه شده، دارایی‌های سنتتیک نیز در منطقه خاکستری مقررات مالی فعالیت می‌کنند، هرچند ماهیت غیرمتمرکز آن‌ها ممکن است چالش‌های متفاوتی ایجاد کند.
• ضرر ناپایدار/بی‌ثباتی قیمت: حفظ نسبت ۱:۱ با دارایی زیربنایی می‌تواند چالش‌برانگیز باشد، به ویژه در دوره‌های نوسان بالا یا نقدینگی کم.

نمونه‌هایی از پلتفرم‌هایی که دارایی‌های سنتتیک را بررسی یا پیاده‌سازی کرده‌اند شامل Synthetix است، اگرچه آن‌ها معمولاً بر دارایی‌های نقدتر مانند ارزهای فیات، کالاها یا شاخص‌های کریپتو تمرکز می‌کنند. ارائه دارایی‌های سنتتیک برای سهام فردی مانند انویدیا به زیرساخت اوراکل قوی و نقدینگی قابل توجهی نیاز دارد.

ETFها و صندوق‌های دارای قرارگیری در معرض کریپتو در حوزه فناوری/هوش مصنوعی (غیرمستقیم)

در حالی که خرید مستقیم «انویدیا» در کریپتو امکان‌پذیر نیست، سرمایه‌گذارانی که علاقه‌مند به بهره‌مندی از بخش‌های فناوری و هوش مصنوعی هستند که انویدیا در آن‌ها تسلط دارد، می‌توانند به مسیرهای غیرمستقیم در فضای کریپتو نگاه کنند. این شامل سرمایه‌گذاری در پروژه‌های کریپتویی یا صندوق‌های غیرمتمرکزی است که خود بر این حوزه‌ها تمرکز دارند.

• پروژه‌های کریپتویی متمرکز بر هوش مصنوعی: پروژه‌های ارز دیجیتال متعددی وجود دارند که در زمینه هوش مصنوعی، محاسبات غیرمتمرکز، پردازش داده یا یادگیری ماشین فعالیت می‌کنند. سرمایه‌گذاری در این توکن‌ها، قرارگیری در معرض رشد راه‌حل‌های هوش مصنوعی غیرمتمرکز را فراهم می‌کند که می‌تواند به عنوان یک صنعت موازی یا مکمل برای غول‌های هوش مصنوعی سنتی مانند انویدیا دیده شود.
• سازمان‌های خودگردان غیرمتمرکز (DAO) و صندوق‌ها: برخی پروتکل‌های DeFi یا DAOها در حال بررسی روش‌هایی برای ایجاد سبدها (Baskets) یا شاخص‌های توکنیزه شده هستند که بخش‌های خاصی را ردیابی می‌کنند. اگرچه یک «شاخص انویدیای کریپتویی» رایج نیست، اما می‌توان یک صندوق غیرمتمرکز را متصور شد که توکن‌های مختلف کریپتویی مرتبط با هوش مصنوعی را تجمیع می‌کند و به سرمایه‌گذاران اجازه می‌دهد به طور غیرمستقیم از روایت گسترده‌تر هوش مصنوعی (که به نفع شرکت‌هایی مانند انویدیا نیز هست) بهره‌مند شوند.
• سبدهای توکنیزه شده از دارایی‌های سنتی: راه‌حل‌های DeFi که هدفشان ارائه سبد «سهام فناوری» به عنوان یک دارایی سنتتیک است، کمتر رایج هستند اما پتانسیل ظهور دارند که ممکن است انویدیا را به عنوان یکی از اجزای آن سبد شامل شوند.

درک این نکته حیاتی است که این رویکردها به شدت غیرمستقیم هستند. سرمایه‌گذاری در یک پروژه کریپتویی متمرکز بر هوش مصنوعی، سرمایه‌گذاری در راه‌حل بلاک‌چینی و اکوسیستم خاص آن پروژه است، نه سرمایه‌گذاری در شرکت انویدیا. موفقیت آن ممکن است با بخش گسترده‌تر هوش مصنوعی همبستگی داشته باشد، اما جایگزینی برای عملکرد سهام انویدیا نیست.

چشم‌انداز رگولاتوری و آینده اوراق بهادار توکنیزه شده

تلاقی اوراق بهادار سنتی و فناوری بلاک‌چین، به ویژه از طریق سهام توکنیزه شده و دارایی‌های سنتتیک، یکی از هیجان‌انگیزترین و در عین حال چالش‌برانگیزترین مرزهای مالی است. مانع اصلی همچنان چشم‌انداز رگولاتوری و قانونی است.

• قوانین اوراق بهادار: اکثر حوزه‌های قضایی، از جمله ایالات متحده (تحت نظر SEC)، سهام سنتی را به عنوان «اوراق بهادار» تعریف می‌کنند. سهام توکنیزه شده و اغلب دارایی‌های سنتتیک که ارزش خود را از اوراق بهادار سنتی می‌گیرند، نیز احتمالاً در همین دسته طبقه‌بندی می‌شوند. این طبقه‌بندی مجموعه‌ای از الزامات سختگیرانه را ایجاد می‌کند: ثبت‌نام، افشا، مقررات ضد کلاهبرداری و اخذ مجوز برای صرافی‌ها و کارگزاران.
• پراکندگی حوزه‌های قضایی: مقررات از کشوری به کشور دیگر به شدت متفاوت است. آنچه ممکن است در یک کشور مجاز باشد، می‌تواند در کشوری دیگر غیرقانونی باشد که این موضوع شبکه‌ای پیچیده برای پلتفرم‌های جهانی ایجاد می‌کند.
• حفاظت از سرمایه‌گذار: رگولاتورها حفاظت از سرمایه‌گذار را در اولویت قرار می‌دهند. آن‌ها نگران دستکاری بازار، عدم شفافیت در صدور، ریسک‌های حضانت و پتانسیل ورود سرمایه‌گذاران خرد به محصولات مالی بسیار پیچیده بدون درک کافی یا ابزارهای حفاظتی هستند.
• نگرانی‌های متمرکزسازی: در حالی که بلاک‌چین وعده تمرکززدایی می‌دهد، بسیاری از عرضه‌های اولیه سهام توکنیزه شده همچنان به متولیان (Custodians) متمرکز برای دارایی‌های زیربنایی متکی بودند که سردردهای رگولاتوری مشابه اوراق بهادار سنتی ایجاد می‌کرد.

چشم‌انداز آینده:

علیرغم چالش‌ها، مزایای بالقوه توکنیزه کردن اوراق بهادار قابل توجه است: بهبود نقدینگی، کارایی عملیاتی، کاهش زمان تسویه و دسترسی گسترده‌تر به بازار. چندین تحول نشان‌دهنده آینده‌ای است که در آن اوراق بهادار توکنیزه شده رایج‌تر می‌شوند:

• پذیرش نهادی: مؤسسات مالی بزرگ به طور فعال در حال بررسی بلاک‌چین برای صدور و مدیریت انواع مختلف اوراق بهادار، از جمله اوراق قرضه و املاک هستند. اگر این امر برای دارایی‌های با نوسان کمتر موفقیت‌آمیز باشد، می‌تواند راه را برای سهام هموار کند.
• ارزهای دیجیتال بانک مرکزی (CBDC): توسعه CBDCها توسط کشورهای مختلف می‌تواند بستری پایدارتر و تحت نظارت برای تراکنش دارایی‌های توکنیزه شده فراهم کند.
• سندباکس‌های رگولاتوری (Regulatory Sandboxes): برخی رگولاتورها در حال آزمایش «سندباکس‌های رگولاتوری» هستند که به نوآوری‌های مالی اجازه می‌دهد تحت شرایط نظارت شده فعالیت کنند و پتانسیل ایجاد دستورالعمل‌های شفاف‌تر برای دارایی‌های توکنیزه شده را فراهم می‌آورد.
• پیشرفت‌های تکنولوژیکی: راه‌حل‌های بهتر اوراکل، حسابرسی‌های دقیق‌تر قراردادهای هوشمند و افزایش تعامل‌پذیری بین بلاک‌چین‌ها، امنیت و قابلیت اطمینان این ابزارها را افزایش خواهد داد.

برای اینکه شرکتی مانند انویدیا زمانی سهام توکنیزه شده خود را صادر کند یا مستقیماً برای خرید سهام با کریپتو وارد تعامل شود، نیاز به یک تغییر بنیادین در مقررات مالی جهانی، چارچوب‌های قانونی شفاف برای اوراق بهادار دیجیتال و پتانسیل بازنگری در ساختار شرکتی و روابط سهامداران وجود دارد. اگرچه از نظر مفهومی جالب است، اما با توجه به محیط رگولاتوری و تکنولوژیکی فعلی، این یک چشم‌انداز دور است.

نکات کلیدی برای سرمایه‌گذاران

برای هر سرمایه‌گذاری که قرارگیری در معرض دارایی‌هایی مانند سهام انویدیا از طریق کریپتو را در نظر دارد، چندین ملاحظه کلیدی برای اطمینان از تصمیم‌گیری آگاهانه و مدیریت ریسک ضروری است.

مواجهه مستقیم در مقابل غیرمستقیم

تمایز بین مالکیت مستقیم و مواجهه (Exposure) غیرمستقیم بنیادی است.

• مالکیت مستقیم (سهام سنتی): وقتی سهام NVDA را از طریق یک کارگزاری خریداری می‌کنید، مالک سهمی از شرکت انویدیا هستید. این به شما مالکیت متناسب در شرکت، حقوق رأی احتمالی و ادعای سود (سود سهام، در صورت توزیع) را می‌دهد. این تنها راه «خرید سهام انویدیا» به معنای سنتی برای سرمایه‌گذاران عمومی است.
• سهام توکنیزه شده/دارایی‌های سنتتیک: این‌ها مواجهه با حرکات قیمتی انویدیا را ارائه می‌دهند، نه مالکیت مستقیم در شرکت. شما مالک یک محصول مشتق هستید که ارزش آن به NVDA متصل (Pegged) شده است. شما معمولاً حقوق سهامداری ندارید و سرمایه‌گذاری شما علاوه بر ریسک بازار انویدیا، مشمول ریسک‌های پلتفرم صادرکننده، قراردادهای هوشمند و محیط رگولاتوری است.
• پروژه‌های کریپتویی متمرکز بر هوش مصنوعی: سرمایه‌گذاری در این پروژه‌ها مواجهه با بخش هوش مصنوعی کریپتو و موفقیت آن پروژه خاص را فراهم می‌کند، نه انویدیا. اگرچه ممکن است همبستگی موضوعی وجود داشته باشد، اما این یک کلاس دارایی کاملاً متفاوت با پروفایل ریسک خاص خود است.

مدیریت ریسک

فضای کریپتو در عین نوآورانه بودن، حامل ریسک‌های قابل توجهی است که بازارهای سنتی ممکن است با آن‌ها روبرو نباشند، یا حداقل نه به همان میزان.

• نوسانات بازار: بازارهای ارز دیجیتال به نوسانات شدید معروف هستند. ارزش وثیقه کریپتویی پشتیبان دارایی‌های سنتتیک می‌تواند به شدت نوسان کند و منجر به ریسک لیکوئید شدن شود.
• ابهام رگولاتوری: همانطور که بحث شد، محیط قانونی برای اوراق بهادار توکنیزه شده و سنتتیک بسیار نامشخص است. تغییر در قوانین می‌تواند تأثیرات شدیدی بر این بازارها داشته باشد و پتانسیل حذف از لیست، توقف خدمات یا پیچیدگی‌های قانونی را در پی داشته باشد.
• ریسک قرارداد هوشمند: برای دارایی‌های سنتتیک غیرمتمرکز، کد قرارداد هوشمند حیاتی است. باگ‌ها یا سوءاستفاده از کد می‌تواند منجر به از دست رفتن غیرقابل بازگشت سرمایه شود. حسابرسی‌ها کمک می‌کنند اما مصونیت را تضمین نمی‌کنند.
• حضانت و امنیت: اگر از یک پلتفرم متمرکز برای سهام توکنیزه شده استفاده می‌کنید، به آن پلتفرم برای وجوه و وثیقه زیربنایی خود اعتماد می‌کنید. در سنتتیک‌های غیرمتمرکز، شما کلیدهای خصوصی خود را مدیریت می‌کنید که در صورت عدم رسیدگی ایمن، ریسک‌هایی را به همراه دارد.
• ریسک نقدینگی: بازارهای توکنیزه شده و سنتتیک می‌توانند به ویژه برای دارایی‌های کمتر محبوب، فاقد نقدینگی باشند. این به معنای دشواری در خرید یا فروش در قیمت‌های مطلوب یا حتی عدم امکان معامله است.
• ریسک طرف مقابل: در مدل‌های سهام توکنیزه شده متمرکز، صادرکننده یک طرف مقابل (Counterparty) است. توانایی پرداخت بدهی، صداقت و یکپارچگی عملیاتی آن‌ها بسیار حیاتی است.

درک دارایی زیربنایی

قبل از سرمایه‌گذاری در هر محصول کریپتویی که ادعای ارائه مواجهه با انویدیا را دارد، از خود بپرسید:

• دقیقاً چه چیزی می‌خرم؟ آیا این یک سهم است، یک توکن به نمایندگی از یک سهم، یک دارایی سنتتیک، یا یک توکن کاربردی/حاکمیتی از یک پروژه کریپتویی غیرمرتبط؟
• صادرکننده/پلتفرم کیست؟ آیا تحت نظارت است؟ شرایط و ضوابط آن‌ها چیست؟ ریسک‌های مرتبط با آن پلتفرم خاص چیست؟
• ارزش چگونه متصل شده است؟ چه مکانیسم‌هایی (اوراکل‌ها، نسبت‌های وثیقه‌گذاری) برای اطمینان از اینکه دارایی کریپتو قیمت انویدیا را ردیابی می‌کند استفاده می‌شود؟ این مکانیسم‌ها چقدر قوی هستند؟
• حقوق من چیست؟ آیا حق رأی دارم؟ آیا می‌توانم توکن را با سهام واقعی معاوضه کنم؟ اگر پلتفرم شکست بخورد چه اتفاقی می‌افتد؟

در نتیجه، در حالی که تمایل به ساده‌سازی و تمرکززدایی بازارهای مالی در جامعه کریپتو قوی است، خرید مستقیم سهام انویدیا از خودِ شرکت برای عموم مردم همچنان غیرممکن است، چه در امور مالی سنتی باشید و چه در کریپتو. نوآوری‌ها در زمینه سهام توکنیزه شده و دارایی‌های سنتتیک، مواجهه با حرکات قیمتی انویدیا را در اکوسیستم کریپتو فراهم می‌کنند، اما این‌ها با مالکیت مستقیم سهام متفاوت هستند و با مجموعه‌ای از ریسک‌های تکنولوژیکی، بازار و رگولاتوری منحصربه‌فرد همراه هستند. در حال حاضر، مستقیم‌ترین و تحت‌نظارت‌ترین راه برای سرمایه‌گذاری در سهام انویدیا همچنان از طریق یک حساب کارگزاری سنتی است.