DAO Không Bị Diệt Vong, Chúng Chỉ Cần Tiến Hóa: Nhà Sáng Lập Aave

"Có một số điều mà hầu hết các nhà sáng lập DeFi không muốn nói cho bạn biết," Stani Kulechov nói. DAOs hiện đang bị hiểu sai là các hệ thống quản trị, nhưng chúng không hoạt động đúng cách. Chúng không bị hỏng về mặt công nghệ. Các quyết định được đưa ra thông qua quản trị cấp cao mà không có mức độ tham gia cao hoặc chuỗi trách nhiệm rõ ràng là những quyết định bị lỗi.

Vào ngày 10 tháng 3, ông ấy đã đăng nó lên X. DAOs cực kỳ khó khăn bởi vì trong khi việc tạo ra các công nghệ blockchain mới đã khó, thì thách thức thực sự nằm ở việc thiết kế một cấu trúc quản trị cho các DAO không cản trở các thành viên DAO.

Tuyên bố của Stani Kulechov làm nổi bật một điểm quan trọng, và ý tưởng này cần được chú ý thêm.

Tranh chấp Aave thực sự tiết lộ điều gì

Yêu cầu cấp vốn của Aave Labs có tên "Aave Will Win" — đã được phê duyệt sau một cuộc kiểm tra sơ bộ vào ngày 1 tháng 3 năm 2026 với 52,58% ủng hộ và 42% phản đối — là chất xúc tác trực tiếp nhất cho sự ra đi của các nhà phát triển chủ chốt của Aave (BGD Labs). Điều quan trọng là đây không chỉ là một quyết định sát sao, cũng không phải là một vấn đề tầm thường. Mục đích của yêu cầu này là để DAO tài trợ cho việc phát triển V4 của Aave Lab thông qua khoảng 51 triệu đô la (100% doanh số sản phẩm của Aave Lab) khi DAO ngày càng tìm cách tập trung hóa sở hữu trí tuệ (IP) và tất cả các tài sản liên quan, bao gồm thương hiệu và nhãn hiệu.

BGD Labs đã chỉ ra rằng họ sẽ rời Aave (với tư cách là nhà phát triển cốt lõi của giao thức) vào tháng 3. Vào ngày 3 tháng 3, Sáng kiến Aave Chan (ACI) — đơn vị có quyền ủy quyền quản trị lớn nhất cho Marc Zeller, người quản lý chính của giao thức Aave — cũng thông báo sẽ ngừng hoạt động sau bốn tháng, với lý do họ không thể hoạt động độc lập do quyền lực biểu quyết tập trung ngăn cản họ cung cấp sự giám sát độc lập.

Một kế hoạch "thắt chặt" quản trị nhằm đưa IP và tài sản thương hiệu của Aave hoàn toàn dưới sự kiểm soát của DAO cũng đã thất bại hoàn toàn vào tháng 1. Đây chưa bao giờ là một "cuộc chiến" về quản trị. Nói cách khác, các thành viên DAO đã bỏ phiếu chống lại sự phát triển quyền lực cá nhân của chính họ, và ủng hộ DAO (thông qua việc không tự sở hữu cộng đồng của mình). Khi một DAO không tự chịu trách nhiệm cho chính mình, thì có điều gì đó không ổn.

Tình hình này trở nên tồi tệ hơn vì Aave Labs ban đầu đã chuyển nguồn doanh thu của họ từ giao diện người dùng (front-end) của mạng Aave sang một ví doanh nghiệp tập trung mà không có sự cho phép. Ý định ban đầu của sáng kiến "Aave Will Win" là làm nổi bật tình huống này. Bỏ qua những động cơ ngầm, cộng đồng cuối cùng đã đạt được sự đồng thuận chống lại các quyết định đơn phương tiếp theo (với tỷ lệ rất nhỏ) hai hoặc ba tuần sau khi khởi động sáng kiến Aave Will Win, nhưng dòng thời gian của tất cả các sự kiện này vẫn còn lộn xộn.

Vấn đề tham gia mà không ai muốn giải quyết

Tư cách thành viên DAO thường nằm trong khoảng từ 15% đến 25% tổng số token có sẵn, điều này thể hiện một vấn đề cấu trúc hoàn chỉnh.

Khi chỉ một phần tư tổng số người nắm giữ token tham gia vào tất cả các cuộc bỏ phiếu, bạn không thể coi quản trị của mình là phi tập trung. Cộng đồng không lấp đầy khoảng trống này. Các đại biểu là những cá nhân và tổ chức độc lập tạo ra các liên minh, thúc đẩy các chương trình nghị sự và nắm giữ quyền biểu quyết ủy quyền thay mặt cho những người khác trong các DAO tương ứng của họ. Như Kulechov đã chỉ ra, các DAO trở nên chính trị hóa rất nhanh chóng và một số cuộc bỏ phiếu phát triển thành các cuộc cạnh tranh để thu hút sự chú ý. Những người tham gia sẽ tạo ra các liên minh và tự trao cho mình quyền lực của các phiếu bầu lớn nhất để hỗ trợ đưa các đề xuất của riêng họ vượt qua các cuộc bỏ phiếu sau này.

Đây không phải là ý nghĩa của phi tập trung hóa. Không có giới hạn nhiệm kỳ trong một hình thức dân chủ đại diện được xây dựng kém với một dân số ẩn danh.

Kulechov nêu rõ rằng ông ấy đã có các kế hoạch để quản lý giao thức thông qua các quyết định on-chain và triển khai các tài liệu cần thiết theo yêu cầu của pháp luật. Đây là cách nên làm. Ông ấy không tin rằng hàng nghìn người nên có tiếng nói trong cách giao thức hoạt động, và do đó, hàng nghìn người cũng không nên bỏ phiếu về các quyết định hoạt động. Kulechov tin rằng một người cần đưa ra quyết định mỗi ngày dựa trên những gì họ biết trong ngày đó, và sau đó dựa trên tất cả thông tin đó để đưa ra quyết định thay mặt giao thức dựa trên những gì họ cảm thấy là hành động tốt nhất để đạt được kết quả mong muốn. Nếu kết quả mong muốn không đạt được, những người nắm giữ token có thể chấm dứt quyền của người nắm giữ token/nhóm đóng góp đó dựa trên các tiêu chí được nêu trong tài liệu theo yêu cầu của pháp luật.

Những nhận xét cuối cùng của Kulechov còn mang nhiều ý nghĩa hơn bất kỳ phần nào khác của đề xuất đã được đưa ra.

Mô hình Hybrid không phải là một ý tưởng mới

Kulechov không tạo ra bất cứ điều gì mới mẻ hay độc đáo ở đây. Vấn đề cốt lõi vẫn chưa được giải quyết kể từ năm 2020 với tài chính phi tập trung là sự căng thẳng giữa tốc độ hoạt động và quản trị phi tập trung. Điều này đã được Compound giải quyết. MakerDAO vẫn chưa hoàn toàn điều chỉnh lại theo hướng này. Uniswap đã vật lộn trong hai năm với các vấn đề quản trị phát sinh từ việc thiếu sự quan tâm của người dùng.

Quy mô cơ hội trong lĩnh vực cho vay đã làm cho Aave khác biệt so với phần còn lại. Aave đã tạo điều kiện cho hơn 1 nghìn tỷ đô la giao dịch cho vay, kiểm soát khoảng 30% tổng giá trị bị khóa (TVL) trong DeFi. Mục tiêu đã nêu của Kulechov là cạnh tranh với cơ sở hạ tầng cho vay toàn cầu, có quy mô hàng chục nghìn tỷ đô la. Chờ đợi sáu tuần để một quyết định sản phẩm đạt được sự đồng thuận thông qua diễn đàn không phải là một chiến lược cạnh tranh khả thi khi cố gắng cạnh tranh với danh mục cho vay của JPMorgan.

Ông ấy đã viện dẫn quyền lực của Google trong việc sắp xếp lại và truy cập tất cả dữ liệu trên thế giới làm ví dụ. Ông ấy cảm thấy mình có cùng quyền lực này. Tuy nhiên, tỷ lệ tham gia 15% của cử tri không xác định chiến lược sản phẩm của Google.

Theo Dennison Bertram của Tally, việc Kulechov củng cố Aave dưới một cấu trúc doanh nghiệp truyền thống hơn đại diện cho con đường khả thi duy nhất. David Phelps của Confetti đã đưa ra một khuôn khổ rõ ràng hơn nhiều: các doanh nghiệp tư nhân không nên là DAO nhưng các quốc gia thì nên.

Cả hai người họ dường như đang chịu thua, thay vì đưa ra những quan sát phê phán.

Điều Kulechov đã không nói

Khi những người nắm giữ token và nhóm do nhà sáng lập lãnh đạo bất đồng về một vấn đề quan trọng, ông ấy đã không làm rõ điều gì sẽ xảy ra với quyền lực của DAO. Mô hình lai giả định một sự phân chia rõ ràng giữa việc thực thi và các quyết định quan trọng. Điều đó không bao giờ là như vậy. Vùng xám đó chính xác là nơi xảy ra tranh cãi về việc chuyển hướng tiền.

Có trách nhiệm giải trình on-chain. Minh bạch. Đội ngũ có thể bị sa thải bởi những người nắm giữ token.

Ai xác định điều gì cấu thành một hành vi có thể bị sa thải?

Kế hoạch không đưa ra câu trả lời cho câu hỏi đó. Đó là yếu tố quan trọng nhất.